Trong Hệ Mặt Trời, một hành tinh đỏ nổi tiếng không chỉ bởi bề mặt bụi bặm mà còn bởi việc sở hữu hai mặt trăng nhỏ nhưng đầy bí ẩn: Phobos và Deimos. Vậy đó là hành tinh nào?
Sao Hỏa có gì đặc biệt trong hệ mặt trời?
Khi chúng ta nhìn lên bầu trời đêm, Mặt Trăng của Trái Đất là vệ tinh tự nhiên duy nhất mà chúng ta thường thấy rõ. Nhưng trong Hệ Mặt Trời của chúng ta, có một hành tinh khác cũng sở hữu tới hai mặt trăng, dù chúng nhỏ bé và có hình dạng khá kỳ lạ. Vậy, hành tinh nào có hai mặt trăng Phobos và Deimos?
Câu trả lời chính là sao Hỏa. Hành tinh Đỏ này có hai mặt trăng tên là Phobos và Deimos. Khác với Mặt Trăng tròn xoe của chúng ta, Phobos và Deimos có hình dạng bất định, giống như những củ khoai tây khổng lồ trôi nổi trong không gian.
>>> Xem thêm tại: Bạn đã biết người phụ nữ đầu tiên bay vào vũ trụ là ai?
Mặt trăng sao Hỏa hé lộ điều gì về vũ trụ?
Hai mặt trăng sao Hỏa này tuy cùng quay quanh một hành tinh nhưng lại có những đặc điểm rất khác biệt, khiến chúng trở thành đối tượng nghiên cứu hấp dẫn trong thiên văn học.
Phobos:
+ Kích thước: Phobos là mặt trăng lớn hơn trong hai mặt trăng của Sao Hỏa, với đường kính trung bình khoảng 22 km.
+ Quỹ đạo: Nó quay rất gần Sao Hỏa, chỉ cách bề mặt hành tinh khoảng 6.000 km.
+ Thời gian quay: Phobos có quỹ đạo cực nhanh, hoàn thành một vòng quanh Sao Hỏa chỉ trong khoảng 7 giờ 39 phút. Điều này có nghĩa là bạn có thể thấy nó mọc và lặn nhiều lần trong một ngày Sao Hỏa!
+ Tương lai: Do quỹ đạo ngày càng gần Sao Hỏa, Phobos được dự đoán sẽ va chạm với hành tinh này hoặc bị xé tan thành một vành đai bụi trong vài chục triệu năm tới.
Deimos:
+ Kích thước: Deimos nhỏ hơn nhiều so với Phobos, với đường kính trung bình chỉ khoảng 12 km.
+ Quỹ đạo: Nó quay xa Sao Hỏa hơn, ở khoảng cách khoảng 23.460 km.
+ Thời gian quay: Deimos có chu kỳ quay quanh Sao Hỏa khoảng 30 giờ 18 phút, gần bằng một ngày Sao Hỏa (khoảng 24 giờ 37 phút). Do đó, nó gần như "đứng yên" trên bầu trời từ góc nhìn của một người quan sát trên Sao Hỏa.
Cả Phobos và Deimos đều được cho là những tiểu hành tinh bị Sao Hỏa bắt giữ bởi lực hấp dẫn của nó, chứ không phải là được hình thành cùng lúc với hành tinh này.
>>> Xem thêm tại: Tàu vũ trụ đầu tiên đến sao Diêm Vương là gì?
Thiên văn học và ý nghĩa của các mặt trăng Sao Hỏa
Trong thiên văn học, việc nghiên cứu Phobos và Deimos mang lại nhiều thông tin quan trọng:
Nguồn gốc Hệ Mặt Trời:
+ Hình dạng bất định và thành phần của chúng cung cấp manh mối về nguồn gốc của các tiểu hành tinh và quá trình hình thành sớm của Hệ Mặt Trời.
+ Chúng có thể là những mảnh vỡ từ Vành đai Tiểu hành tinh bị kéo vào quỹ đạo của Sao Hỏa.
Điểm đến cho sứ mệnh tương lai:
+ Do kích thước nhỏ và lực hấp dẫn yếu, Phobos và Deimos có thể trở thành những "trạm dừng chân" lý tưởng cho các sứ mệnh có người lái trong tương lai đến Sao Hỏa.
+ Việc xây dựng một căn cứ trên một trong hai mặt trăng này có thể là bước đệm để thám hiểm bề mặt Sao Hỏa mà không cần phải vượt qua lực hấp dẫn mạnh của hành tinh này.
Nghiên cứu địa chất: Bề mặt của chúng chứa đầy các miệng hố va chạm, cung cấp thông tin về lịch sử va chạm trong Hệ Mặt Trời.
Việc phát hiện hai mặt trăng Phobos và Deimos đã mang lại nhiều hiểu biết thú vị về hành tinh mà chúng quay quanh. Đây cũng là mục tiêu nghiên cứu quan trọng trong tương lai của ngành thiên văn học.
